Lỗi quá tốc độ servo (Overspeed) xảy ra khi tốc độ quay thực tế của motor vượt quá ngưỡng bảo vệ được cài đặt hoặc giới hạn cho phép của hệ thống. Lỗi có thể khiến driver ngắt điều khiển, máy dừng đột ngột, ảnh hưởng đến cơ cấu truyền động và chất lượng sản phẩm.
Cơ chế phát hiện lỗi
Driver servo liên tục so sánh tốc độ motor được phản hồi từ encoder với ngưỡng bảo vệ. Khi tốc độ vượt ngưỡng trong điều kiện quy định, driver phát cảnh báo hoặc báo lỗi và thực hiện trình tự dừng theo cấu hình.
Lỗi không nhất thiết có nghĩa motor đã hỏng. Một số trường hợp do lệnh tốc độ quá cao, cài đặt sai hoặc motor bị tải bên ngoài kéo quay nhanh hơn lệnh điều khiển.
Mã lỗi quá tốc độ trên các driver servo phổ biến:
- Yaskawa SGD7S: A.510
- Mitsubishi MR-J4: AL.31
- Panasonic MINAS A6: Err 26.0
- Delta ASDA-B3: AL056
- Xinje DS3: E-080
Tham khảo: Khóa học servo online miễn phí
Lệnh tốc độ hoặc tần số xung quá cao
Bộ điều khiển PLC phát lệnh tốc độ vượt giới hạn của motor hoặc tần số xung lệnh không phù hợp với thông số driver.
Cách khắc phục:
- Kiểm tra tốc độ đặt, tần số xung đầu vào và giới hạn tốc độ motor.
- Kiểm tra tỷ số electronic gear để bảo đảm số xung lệnh tương ứng với hành trình thực tế.
- Giảm tốc độ lệnh về mức phù hợp với thông số định mức của motor.
Cài đặt giới hạn tốc độ không phù hợp
Ngưỡng bảo vệ quá tốc độ được đặt quá thấp so với chế độ vận hành, hoặc các tham số tốc độ giữa PLC và driver không đồng nhất.
Cách khắc phục:
- Kiểm tra ngưỡng bảo vệ và tốc độ tối đa theo đúng manual của driver.
- Chỉ điều chỉnh ngưỡng bảo vệ trong phạm vi cho phép của motor và cơ cấu máy.
- Không tăng ngưỡng bảo vệ tùy tiện để làm mất cảnh báo.
Motor bị vượt tốc do quán tính hoặc ngoại lực
Tải có quán tính lớn, cơ cấu trượt xuống do trọng lực hoặc một cơ cấu khác kéo motor quay nhanh hơn tốc độ đặt.
Cách khắc phục:
- Kiểm tra tải cơ khí, khớp nối, hộp số và cơ cấu phanh.
- Điều chỉnh thời gian tăng tốc, giảm tốc phù hợp với tải.
- Với trục nâng hạ, kiểm tra phanh giữ và phương án hãm tái sinh theo thiết kế máy.
Servo rung, vọt tốc do cài đặt gain chưa phù hợp
Thông số điều khiển chưa phù hợp có thể gây dao động hoặc tốc độ vượt quá giá trị đặt trong quá trình tăng tốc, giảm tốc.
Cách khắc phục:
- Kiểm tra hiện tượng rung, giật và độ vọt tốc khi chạy thử.
- Thực hiện autotuning hoặc điều chỉnh gain theo tài liệu của hãng.
- Giảm tốc độ thử nghiệm và kiểm tra lại khi máy không tải trước khi chạy tải thực tế.
Encoder hoặc dây tín hiệu encoder có vấn đề
Encoder phản hồi sai, gián đoạn tín hiệu hoặc dây bị nhiễu có thể khiến driver tính toán tốc độ không chính xác.
Cách khắc phục:
- Kiểm tra giắc cắm, dây encoder, đầu nối và lớp chống nhiễu.
- Tách dây encoder khỏi dây động lực motor và dây nguồn gây nhiễu.
- Nếu đã kiểm tra dây mà lỗi vẫn xuất hiện, kiểm tra encoder và driver theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
Sai thứ tự pha hoặc đấu nối motor không đúng
Ở một số dòng servo, đấu dây động lực không đúng sơ đồ hoặc motor không tương thích có thể gây hoạt động bất thường.
Cách khắc phục:
- Đối chiếu đúng model motor và driver.
- Kiểm tra dây U/V/W, đầu nối và thông số nhận dạng motor theo manual.
- Không tự ý đổi dây hoặc thay đổi tham số motor khi chưa xác định rõ nguyên nhân.
Lưu ý
- Ghi lại mã lỗi chính xác trước khi reset để tránh mất thông tin chẩn đoán.
- Ngắt nguồn và thực hiện quy trình an toàn trước khi kiểm tra dây điện; chờ tụ DC bus xả theo hướng dẫn của nhà sản xuất.
- Với trục nâng hạ hoặc cơ cấu có quán tính lớn, cần bảo đảm an toàn cơ khí trước khi chạy thử.
- Không chỉ tăng ngưỡng bảo vệ hoặc reset lỗi liên tục khi chưa tìm ra nguyên nhân.
- Luôn đối chiếu manual theo đúng model driver, motor và phiên bản firmware vì mã lỗi và tham số có thể khác nhau.